Sorularla Kadir Suresi’nin Tefsiri 3
8- Kadir Gecesine neden “Kadir” gecesi denmiştir?
Cevap:
Bu konuda çeşitli sözler söylenmiştir. Mesela “Kadr”, kadir kıymetanlamınadır; bu gece de kadir kıymet sahibi olduğu ve değerli ve yücebir gece olduğu için bu isim verilmiştir.
Bir diğer görüş ise şudur:
Kadrölçü demektir. Kader de aynı manayadır. Bu gecede insanlarınmukadderatı ölçülüp biçildiği ve belirlendiği için “Kadir Gecesi”(mukadderat gecesi) denmiştir.
Duhan suresindeki ayetten de bunu anlamaktayız; buyuruyor ki:
“Bizo (Kur’an’ı) mübarek bir gecede indirdik; hiç şüphesiz bizkorkutucularız. O öyle bir gecedir ki onda her hikmetli iş, tayin vetanzim edilir.” (Duhan, 3-4)
Ayrıca bir çok hadisten de bu gecede insanların gelecek bir yıldaki mukadderatının tayin edildiği anlaşılmaktadır.
Elbettebunun insanın serbestliğiyle hiçbir çelişkisi yoktur. Allah-u Teala’nınmukadderatı takdir etmesi insanların kabiliyetleri, sergiledikleritavırları, niyetleri ve.. ile doğrudan orantılıdır. Kısacası insanlarmukadderatlarının zeminlerini kendileri hazırlamaktadırlar. İnsanlarıngeçmiş amelleri, sergiledikleri tavırlar, ve mevcut halleri ve yinekadir gecesindeki durumları, niyet, tevbe, dua, ibadetleri vs. onlariçin biçilecek mukadderata zemin hazırlamaktadır.
9- Acaba kadir Gecesi’ni bin aydan hayırlı kılan nedir?
Cevap:
Zahiren bu gecenin faziletine sebep olan başta Kur’an’ın bu gecedenazil oluşudur. Ondan sonra bu gecede yapılan ibadet ve itaatlerdir.
10- Acaba Kadir gecesi dünyanın her yerinde aynı mıdır?
Cevap:
Busorunun cevabı bir nükteye dikkat edildiği takdirde aydınlanmış olur.Bildiğimiz gibi gece, yer kürenin bir yarısının gölgesinin diğeryarısına düşmesiyle gerçekleşmiş olur. Yine biliyoruz ki bu gölgekürenin hareketiyle hareket etmektedir. Bu gölge yirmi dört saatiçerisinde bütün küreyi dolaşmış oluyor. Bu yüzden zahiren KadirGecesi’nden maksat gecenin tam olarak yer küreyi 24 saat içerisindedolaşmasından ibarettir. Böylece Kadir Gecesi her yerde tek gecedenibaret olmuş oluyor.
11- Surede geçen melekler ve Ruh aynı mıdır? Yani Ruh da bir melek midir?
Cevap:
Ehl-i Beyt’ten nakledilen hadislerde Ruh’un melek değil, meleklerdendaha yüce bir varlık olduğu söylenmektedir. Ayet-i kerimede Ruh’unmeleklerden ayrı bir şekilde zikredilmesi de bunu teyid etmektedir.
12- “O gecede melekler ve Ruh, Rablerinin izniyle her şeyle birlikte inerler ..” cümlesindeki “her şeyden” maksat nedir?
Cevap:
Zahiren maksat, insanların mukadderatı ve her türlü hayır ve berekettir.
13- Surenin sonunda bu geceye “selam” sıfatının verilmesinin nedeni nedir? Cevap:Bu konuda değişik tefsirler söylenmiştir. Mesela deniyor ki yere inenmelekler, mu’minlere selam verdikleri için böyle söylenmiştir. Birdiğer görüş şudur ki, selam selamet anlamınadır ve bu gecede şeytanlarzincirlendiği için gece sabaha kadar, onların şerrinden selamettedir.Kısacası bu gece hayır ve bereket doludur ve şer diye bir şey bu hecedesöz konusu değildir. İkisi de doğru olabilir. En doğrusunu Allah-uTeala bilir.
Musa AYDIN